Gezondheid: 40 Miljoen mensen gebruiken Prozac! Maar het werkt niet, zeggen wetenschappers

Prozac, de bestseller antidepressivum gebruikt door 40 miljoen mensen wereldwijd, werkt niet en dit geldt ook voor vergelijkbare medicijnen in dezelfde klasse. Dat blijkt uit groot onderzoek dat 26 februari 2008 werd vrijgegeven. De studie onderzocht alle beschikbare gegevens over de medicijnen, inclusief de resultaten van klinische onderzoeken uit het verleden, waarvan de fabrikant ervoor gekozen heeft deze niet te publiceren.

x

40 Miljoen mensen gebruiken Prozac!

Maar het werkt niet, zeggen wetenschappers
x

Een 'klein pilletje met grote gevolgen'..

Prozac werkt net zo ‘goed’ als placebo
De onderzoeken vergeleken het effect op patiënten die de medicijnen gebruikten, met patiënten die een placebo of suikerpil gebruikten. Wanneer alle gegevens waren verzameld, bleek dat de patiënten waren verbeterd – maar de patiënten op placebo verbeterde net zo veel als de patiënten die de medicijnen gebruikten.

De enige uitzondering zit hem in de meest ernstig depressieve patiënten, volgens de auteurs – Prof Irving Kirsch van de afdeling psychologie aan de Hull Universiteit en collega’s in de VS en Canada. Maar dat is waarschijnlijk omdat de placebo gestopt is zo goed te werken, zeggen ze, in plaats van dat het medicijn beter zou hebben gewerkt. “Gezien deze resultaten, lijkt er weinig reden om antidepressivum medicatie voor te schrijven, behalve aan de meest ernstig depressieve patiënten, tenzij alternatieve behandelingen hebben gefaald,” zegt Kirsch.

Impact op voorschrijven medicijnen
“Deze studie geeft aanleiding tot ernstige problemen die moeten worden aangepakt rond medicijnvergunningen en hoe onderzoeksgegevens voor medicijnen worden gemeld.” Het document, dat op 26 februari 2008 gepubliceerd is in het tijdschrift PLoS Medicine (Public Library of Science) , zal waarschijnlijk een belangrijke impact hebben op het voorschrijven van de medicijnen.

Het National Institute for Health and Clinical Excellence (Nice), beveelt nu al aan dat eerst therapie moet worden geprobeerd, voordat artsen antidepressiva voorschrijven. Kirsch, die één van de adviseurs was voor de richtlijnen, zegt dat de nieuwe analyse “zou suggereren dat het voorschrijven van antidepressiva medicatie zelfs nog meer kan worden beperkt”. Het onderzoek is baanbrekend, omdat Kirsch en zijn collega’s denken dat zij voor het eerst een volledige set van onderzoeksgegevens voor vier antidepressiva hebben verkregen. Zij verzochten de volledige gegevens op grond van de vrijheid van informatie-regels van de Food and Drug Administration (FDA), die vergunningen verleent voor geneesmiddelen in de VS en alle gegevens verzamelt voordat zij een besluit neemt.

Het patroon wat zij zagen uit het onderzoeksresultaten van fluoxetine (Prozac), Paroxetine (Seroxat), Venlafaxine (Effexor) en Nefazodone (Serzone) was consistent. Zij vermelden dat “door gebruik te maken van de complete gegevensverzameling (met inbegrip van de niet gepubliceerde gegevensverzameling) en een aanzienlijk grotere gegevensverzameling van dit type dan eerder was gemeld, vinden we dat het totale effect van de nieuwe generatie antidepressiva medicatie onder de aanbevolen criteria zit voor klinische betekenis.”

Neveneffect antidepressiva: zelfmoord
Twee vaker voorgeschreven antidepressiva waren weggelaten uit de studie, omdat de wetenschappers niet in staat waren om alle gegevens te verzamelen. Over de afgelopen jaren is er bezorgdheid geuit over de neveneffecten van deze klasse van antidepressiva. Het bewijs dat het jongeren aangewakkerd zou hebben om zelfmoord te plegen heeft geleid tot een waarschuwing aan artsen om het niet voor te schrijven voor de jongeren onder de 18 jaar – met uitzondering van Prozac, dat werd beschouwd ‘effectiever’ te zijn dan de rest. Echter bij volwassenen, werd gedacht dat de voordelen om depressie te verslaan, geheel op zouden wegen tegen de risico’s.

Het bewijs dat het jongeren aangewakkerd zou hebben om zelfmoord te plegen heeft geleid tot een waarschuwing aan artsen om het niet voor te schrijven voor de jongeren onder de 18 jaar – met uitzondering van Prozac.

Prozac gebruikt door 40 miljoen mensen
Sinds de lancering in de VS in 1988, hebben ongeveer 40 miljoen mensen Prozac gebruikt. De fabrikant Eli Lilly heeft hier zonder enige twijfel, tientallen miljarden dollars aan verdiend. Hoewel het patent in 2001 is komen te vervallen, levert Fluoxetine nog steeds geld op voor het bedrijf. Het is nu het actieve ingrediënt in Sarafem, een pil die verkocht wordt door Lilly voor het premenstrual syndroom. “Uitgebreide wetenschappelijke en medische ervaring heeft aangetoond dat Fluoxetine een effectief antidepressivum is,” zei het in een verklaring. “Sinds haar ontdekking in 1972, is fluoxetine uitgegroeid tot een van ‘s werelds meest bestudeerde medicijnen. Lilly is trots op het verschil dat fluoxetine maakt voor miljoenen mensen die leven met depressie.”

GlaxoSmithKline: ‘Niet onnodig aan de alarmbel rinkelen’
Een woordvoerder van GlaxoSmithKline, die Seroxat produceert, zei dat de auteurs hadden nagelaten te erkennen dat de “zeer positieve” voordelen van de behandeling en hun conclusies “in strijd waren met wat werd gezien in de werkelijke klinische praktijk”. Hij voegde hieraan toe: “Deze analyse heeft enkel een kleine deelverzameling van de totale beschikbare gegevens onderzocht, terwijl de regelgevende instanties over de hele wereld uitgebreide beoordelingen en evaluaties van alle beschikbare gegevens hebben uitgevoerd, en dat deze ene studie niet gebruikt moet worden om onnodig alarm en zorgen bij patiënten moet veroorzaken.”